- Podstawy prawne

- Realizacje 

Programu ochrony powietrza wykonuje się dla danej strefy w której przekroczona została wartość graniczna (dopuszczalna lub docelowa) jakiegoś zanieczyszczenia, co wynika z rocznych ocen jakości powietrza opracowywanych za kolejne lata przez Wojewódzkie Inspektoraty Ochrony Powietrza.

Podstawowym narzędziem wykorzystywanym przy opracowywaniu POŚ-ów  to obliczenia modelowe, które pozwalają na wyznaczenie zróżnicowanych stężeń na danych obszarach, w odniesieniu do zróżnicowanych interwałów czasowych.

W przypadku naprawczych programów ochrony powietrza, zasięg terytorialny obliczeń to strefa (2-3 powiatów) bądź aglomeracja, jednak potrzeba wyznaczenia wpływu wysokich emitorów z terenu województwa, wszystkich emitorów z pasa o szerokości 30 km wokół strefy, a także napływu transgranicznego model musi mieć zasięg kilkuset kilometrów.

Warunkiem uzyskania wiarygodnej informacji o przestrzennym rozkładzie stężeń zanieczyszczeń, a więc prawidłowego rozpoznania problemu występującego w danej strefie jest przygotowanie:

• kompletnych, zweryfikowanych baz danych o emisji punktowej, powierzchniowej i liniowej z dobrze określoną zmiennością czasową,
• sekwencyjnych szeregów czasowych danych meteorologicznych
• odpowiednich warstw GIS z informacjami o terenie (rzeźba i użytkowanie terenu, szorstkość, albedo, fazy fenologiczne pokrywy roślinnej),
• pełnej informacji o warunkach brzegowych dla badanego obszaru i dla wszystkich analizowanych substancji, na podstawie wyników pomiarów ze stacji tłowych np. sieci EMEP lub modelowania mniejszej skali np. modelu EMEP,
• procedur pozwalających na pełne wykorzystanie kryteriów przewidzianych przez rozporządzenia Ministra Środowiska bazujące na dyrektywach Unii Europejskiej,
• procedur kalibracji modelu poprzez znalezienie powiązań pomiędzy wynikami obliczeń a wynikami pomiarów.

Niezwykle ważne w wykonywanych przez Zespół obliczeniach modelowych jest:

• wykonywane są odrębnie dla poszczególnych typów emisji (w tym emisji napływowej) oraz wybranych źródeł punktowych, co pozwala na precyzyjne określenie przyczyn przekroczeń,
• zawsze są uwzględniane przemiany chemiczne, które pozwalają wyznaczyć stężenia aerozoli nieorganicznych, będących istotnym składnikiem pyłu PM₁₀.
• dodatkowo uwzględniane są warunki brzegowe umożliwiające prawidłowe wyznaczenie napływu stężeń zanieczyszczeń na teren strefy,
• wyznaczone są procentowe udziały w zanieczyszczeniu powietrza wybranych źródeł zanieczyszczeń oraz poszczególnych typów emisji.
• przeprowadzane są obliczenia stężeń dla wszystkich możliwych wariantów zmian emisji wpływających na poprawę jakości powietrza w strefach.

W programach zawsze wyznaczane są działania naprawcze i scenariusze redukcji emisji oraz określane koszty działań naprawczych oraz określane spodziewane bariery utrudniające wykonanie działań naprawczych.